درآمد نیوز – محمدرضا آذین،جامعه حسابداران کشورمان با توجه به اهمیت کارشان در جایگاه مطلوبی قرار ندارد.  این قشر جامعه با مشکلات زیادی روبرو هستند مهمترین آن ناشی از مشکلات فرهنگی و جامعه شناسی بین کارفرما و حسابداران است البته می توان گفت این مشکلات به چند بخش طبقه بندی می شود.

در این خصوص پایگاه خبری « درآمد نیوز» بسراغ یکی از کارشناسان مالی و عضو انجمن حسابدران خبره رفته و گفتگویی را داشته است. آقای بهمن ذولفی از مشاوران و مدیران مالی با سابقه در این خصوص معتقد است « فارغ التحصیلان رشته حسابداری باید این را بپذیرند موفقیت در رشته حسابداری در آموزش مستمر است و این آموزش باید اجباری شود که با رتبه بندی حسابداران ساماندهی ویژه ای به حسابداران می دهد. عدم نظام مندی به گونه ای شده است بسیاری از فارغ التحصیلان رشته های دیگر  پس از پیدا نکردن شغل به این حرفه آمده اند و با حقوق های بسیار کمتری راضی به انجام امور مالی کارفرمایان شده اند. که قطعا نتیجه آن با توجه به  نظارت های طولانی  دستگاههای (سازمان مالیاتی و تامین اجتماعی و ..).حداقل پس از دو سال نتایج ناگواری را برای کارفرما مشخص می نماید» در ادامه به مشروح گفتگو با ذولفی می پردازیم.

انجمن ها خدماتی برای جامعه حسابداری ندارند

وی در خصوص مسوولیت انجمن های مالی و حسابداری اشاره داشت؛ حسابداری،  شغل با مسوولیت و پویایی است فارغ التحصیلان و شاغلان این حرفه باید نظام مندی و طبقه بندی خاصی را داشته باشند.  طبقه بندی حسابداری باید بگونه ای صورت بگیرد حسابداران در هر نوع فعالیت اعم از تولیدی، خدماتی، بازرگانی، پیمانکاری و … بصورت حرفه ای و تخصصی صورت بپذیرد.  این طبقه بندی و رتبه بندی از وظایف انجمن های  این حرفه  است که متاسفانه در جامعه حسابداری آنچنان که باید و شاید فعال نیستند.

فعالیت انجمن های حسابداری بگونه ای شده است که بیشتر در دریافت عضویت سالانه کوشا هستند و هیچ گونه خدماتی برای این جامعه ندارند. در صورتیکه انجمن ها باید نقش انسجام بخشی اعضا را داشته باشند. حمایت انجمن ها باید بگونه ای باشد که حسابداران آنرا به عنوان حامی و پشتیبان خود در نظر بگیرند. اطلاعاتی که از انجمن های حسابداری کشور های توسعه یافته دریافت نموده ام. دوستان اعلام دارند هرساله موظف هستند برای تمدید عضویت خود بالاجبار به انجمن های خود مراجعه و در همین حین نیز دوره های های نیز باید سپری نمایند. حتی اختلافاتی با کارفرمایان خود پیدا می نمایند انجمن ها به عنوان حامیان حسابدران ورود پیدا می کنند.

دروس رشته حسابداری باید در نظام آموزشی مورد بازنگری قرار گیرد

ذولفی در پاسخ به سووال اهمیت مهارت محوری حسابداران گفت؛ مهارت محوری در حرفه حسابداری از اهمیت ویژه ای بر خوردار است.  کارفرمایان ذیصلاح در جذب حسابدار نیز بیشترین توجه را به مهارت محوربودن حسابدار دارند.

خلا مهارت نیز در فارغ التحصیلان رشته حسابداری، مشکل مهمی است. که  با یک سازو کار دقیق  از سوی انجمن های حرفه ای میتواند قابل حل باشد.  این ساز و کار می تواند با هماهنگی دانشگاهها الزاماتی را موجب شود که دانشجویان در حین تحصیل مجبور به گذراندن آن نماید. 

انجمن ها باید در کارسازی آموزش های حین خدمت جامعه حسابداران و حسابرسان کشور کوشاتر باشند. دروس رشته حسابداری باید در نظام آموزشی دانشگاها مورد بازنگری قرار گیرد. این بازنگری باید بگونه ای باشد که مهارت محوری دانشجویان رشته حسابداری در اولویت قرار گیرد. حسابداران می بایست علاوه بر مهارت های حسابداری و استاندارد های آن با قوانین تجارت، قوانین کار و تامین  اجتماعی، قوانین گمرکی ، آیین نگارش و مهارتهای ارتباطی و مذاکره نیز مسلط باشند. تسلط بر این دانش ها موفقیت حسابداران در این عرصه شغلی تضمین می نماید.

مسله  مهمی دیگری که می توان به آن اشاره نمود علاقمندی به این حرفه است بعضا مشاهده می شود افرادی بدون هدف به تحصیل این رشته در دانشگاه پرداخته اند نداشتن علاقه موجب شده است در این رشته موفق نشوند. 

 نکته دیگر که می توان به آن اشاره نمود آموزش دانشگاههای حسابداری با نیاز های شغلی و تحصیلی  حسابدارن همگن نیست. شرایط تحصیل با پرداخت هزینه های سنگین دانشگاهها پس از فارغ التحصیلی، فارغ التحصیلان را سرخورده می نماید. 

در خصوص آموزش های تخصصی در آموزش گاههای خصوصی هم بعضا هزینه ها بسیار سنگین است و حسابدار از گذراندن دوره منصرف می شود. هیچ گونه تسهیلاتی برای دوره در نظر گرفته نشده است. باید فرهنگ آموزش مداوم در جامعه حسابداری پایه گذاری شود.

  ذولفی در خصوص چگونگی وضعیت فارغ التحصیلان رشته حسابداری و کاریابی آنان بیان داشت؛ در انتخاب کارشناس حسابداری بعضا مشاهد می کنیم  فارغ التحصیل با نمره های بسیارعالی دوران تحصیل خود را سپری کرده است و حتی به درجه دکتری  رشته حسابداری نیز رسیده است اما در عمل با وقایع دیگری روبرو می شوند.

این مشکل زمان ما هم بود خودم فارغ التحصیل رشته حسابداری از دانشگاه تهران میباشم در حین تحصیل تصمیم به پیدا کردن شغل حسابداری  داشتم. با سووالات گزینشی کارفرما یا مدیر مالی شرکت ها که بسیار ساده هم بود. به ضعف بزرگی در این حرفه  رسیدم.

 کارفرما سند خام حسابداری را به من داد و از من خواست سند حسابداری  که در آن زمان بصورت دستی بود ثبت کنم چیزی که من را بسیار حیرت زده کرد ستون تفصیل سند بود و تا آن زمان در تمام دوران تحصیل، نه اساتید دانشگاه گفته بودند. نه نمونه سند حسابداری دیده بودم. همان موقع پس از ترک محل، موضوع را با یکی اساتید دانشگاه مطرح نمودم.  که با توجه به پیگیری های مکرر نتیجه ای حاصل نشد. اکنون نیز چندین بار با اساتید دانشگاهها که ارتباط داشتم این موضوع را مطرح نمودم و از آنها خواسته ام برای حل این معضل مهارتی و تئوری رشته حسابداری اقدامی شود ولی متاسفانه عزمی برای حل موضوع ندیده ام.

این کارشناس مالی در خصوص دسترسی اطلاعات حسابداران گفت؛ در زمان ما شرایط اطلاع رسانی تخصصی  در رشته حسابداری بسیار ضعیف بود. بعضا دسترسی به به بخشنانه مالیاتی و بیمه بصورت اتفاقی و بعد از مدت طولانی آگاهی پیدا می کردیم. شرایط اکنون بسیار متفاوت شده است.

با سازو کاری باید ازفعالیت افراد غیرمرتبط حسابداری جلوگیری شود

فارغ التحصیلان و کار پذیران عرصه حسابداری با استفاده صحیح از شبکه های مجازی و شبکه خبری بسرعت به بخشنامه ها دسترسی پیدا می کنند. این دسترسی  اطلاعات می تواند بسیاری از آسیب های نظارتی و شغلی را کنتر ل نماید.

وی در خصوص آموزش حسابداران و تسلط به داتش های امروزی حسابداری گفت؛ فارغ التحصیلان رشته حسابداری باید این را بپذیرند موفقیت در رشته حسابداری در آموزش مستمر است و این آموزش باید اجباری شود که با رتبه بندی حسابداران این اجبار ساماندهی ویژه ای به حسابداران می دهد.

عدم نظام مندی به گونه ای شده است بسیاری از فارغ التحصیلان رشته های دیگر  پس از پیدا نکردن شغل به این حرفه آمده اند و با حقوق های بسیار کمتری راضی به انجام امور مالی کارفرمایان شده اند. که قطعا نتیجه آن با توجه به  نظار ت های طولانی  دستگاههای (سازمان مالیاتی و تامین اجتماعی و ..).حداقل پس از دو سال نتایج ناگواری را برای کارفرما مشخص می نماید.

 این حرفه مستلزم آن است نظام مند شود مگر فارغ التحصیلان رشته حسابداری در حرفه های حقوق و …فعال هستند که فارغ التحصیلان رشته حقوق خود را مجاز به فعالیت در این عرصه می بینند. بدلیل عدم نظارت و صیانت حرفه حسابداری باعث شده است کافی نت ها در تکمیل و ارسال اظهانامه با دریافت هزینه بسیار کمی ورود پیدا کنند. این اقدام باید جلوگیری و یا سازماندهی شود. این سازماندهی می تواند با حضور مشاوران و یا حسابدارن در این مقاطع زمانی شکل بگپرد قطعا از بسیاری اختلافات پروند های جلوگیری خواهد شد.

از مسایل مهمی دیگری که می توان به اشاره کرد نداشتن نرخ و دستمزد کاری مشخص برای حسابداران و مدیران مالی در صورتیکه ما انجمن حسابداری داریم و مشخص کردن این دستمزد ها بر اساس توانمندی ها باید توسط انجمن حسابداران مشخص بشود که متاسفانه صورت نگرفته است. برای جامعه حسابرسان نرخ و دستمزد ها مشخص تر است و طبق طبقه بندی که برای انها شکل گرفته  یک کارورز و یا حسابرس ارشد دستمزد و مزایا کاری آن مشخص است.

دلیل این ناهماهنگی برای این است انجمن حسابداران بیشتر توسط حسابرسان مدیریت می شود و این هم یک ضعف بزرگ جامعه حسابداران است. حرفه حسابداری و حسابرسی با توجه شرایط پر استرس و سختی کار بایستی در طبقه شغل های سخت قرار گیرد.  البته پی گیری های بعمل آمده است اما تاکنون نتیجه ای حاصل نشده است. 

این کارشناس مالی در خصوص تعامل کارفرماها با حسابدارها اظهار داشت؛ حرفه حسابداری از اهمیت بسیار بالایی قرار دارد و اینرا کارفرما های قدیمی بهتر متوجه می شوند و در جذب حسابدار و مدیر مالی خبره کوشاتر هستند.

ولی کار فرما های امروزی بعضا از حسابداران تازه کار انتظار دارند علاوه بر کار حسابداری کار های دفتری و اداری شرکت را نیز پی گیری نمایند. در صورتی که در کار حسابداری تعریف حرفه ای داشته باشیم با توجه پاسخ گویی مستمر به سازمان های نظارتی( سازمان مالیاتی و تامین اجتماعی )،  حسابداران در اجرای دقیق فرایند های مالی  و اطلاعاتی به دستگاههای ناظر با کمبود وقت نیز روبرو خواهند شد.

از وظایف مغفول مانده در جامعه حسابداران نبود ساختار کاری و سازمانی است

وی با اشاره به ساختار و چارت سازمانی حرفه حسابداری گفت؛ از وظایف مغفول مانده در جامعه حسابداران نبود ساختار کاری و سازمانی است به عنوان مثال یک شرکت در قسمت حقوق و دستمزد  و خزانه خود بنا بر تعریف و ساختار می بایست دو یا چند نفر مشغول بکار باشند اما چون حمایتی از این جامعه نیست بعضا کارفرمایان کار چند نفر رابه یک نفر واگذار می نمایند.

همچنین  در ساختار  جامعه حسابداری کم کاری از دستگاههای ناظر از جمله بیمه و مالیات نیز مشاهده می شود. مثلا سازمان مالیاتی و تامین اجتماعی تغییراتی در روند رسیدگی های خود ایجاد می کند و حسابدار یا مدیر مالی از این تغییر مطلع نمی شود.  ادامه روند قبلی موجب می شود در رسیدگی  پرونده به هیات حل اختلاف کشیده شود در صورتی که با یک سازماندهی و برگزاری دور های آموزشی مستمر بسیاری از این اختلافات می تواند حل شود.  و دولت نیز در وصول مطالبات خود تسریع داشته باشد.

ایران حسابداران جایگاه مناسبی ندارند

وی در خصوص وضعیت حسابداران ایران در مقایسه با حسابداران کشور های همسایه و توسعه یافته بیان داشت؛ درایران حسابداران جایگاه مناسبی ندارند در صورتی که در کشورهای توسعه یافته مشاهده می شود کارفرما موظف می شود بالاترین حقوق و بهترین امکانات را در اختیار حسابدارش قرار دهد.

در خصوص حقوق حسابداری نیز خودم تجربه همکاری با عراق را در مقطع زمانی داشته ام آنجا متوجه شدم حقوق حسابداران عراقی از تکافوی بسیار خوبی برخوردار است. یابعضا در کشور خودمان شرکت های داریم که بنا به توافقاتی با شرکای خارجی خود موظف به بکار گیری حسابداران مدیران مالی خارجی می باشند. آنجا هم مشاهده می کنیم جامعه مدیران و حسابداران کشور مان از حقوق و مزایای بسیار پایینی نسبت به آنها برخوردار هستند.

وی در پاسخ به سووال کارفرمایان در شناسایی حسابدار دچار مشکل هستند به نظر شما چه باید کرد؟ گفت:در پاسخ این سووال باید گفت بخش اعظمی از مشکل به خود کارفرما برمی گردد در واقع کار فرمایان تازه کار بعضا دیده می شود در جذب حسابدار صرفا به عنوان حسابدار اکتفا می کنند و یا در جذب حسابدار به حقوق و مزایا وزارت کار پافشاری می نمایند و انتظار دارند که حسابدار کارهای جاری دفتر رانیز پی گیری نماید.

در صورتیکه حسابداران حرفه ای از انجام امورغیر خودداری می نمایند.  کار فرما با یک برنامه ریزی بلند مدت نیاز به تغییر حسابدار بصورت مداوم نخواهند داشت و آن برنامه ریزی ایجاد امنیت شغلی با پرداخت حقوق و مزایای مناسب و همچنین پرداخت آموزش های مالی متناسب با حرفه  شغلی شان می شود.

 البته ناگفته نماند بعضا کار فرمایان به مشاوران مالی و مالیاتی اعتقادی ندارند و بیشتر بر حل مسایل خود بر روش های غیر عرف را مد نظر دارند که باید گفت نه تنها مشکلشان با توجه به شرایط جدید نظارتی حل نخواهد شد بلکه بر مشکلات مالی  ومالیاتی شان نیز افزوده خواهد شود.