یک سوم از شرکت‎ها با وجود هزینه ‎های قابل توجه در زمینه توسعه نرم افزار، هزینه‌ های خود را در این زمینه به عنوان بخشی از دارایی‎های نامشهود یا به عنوان هزینه های تحقیق و توسعه، محاسبه نمی‎کنند.

به گزار درآمد نیوز و به نقل از انجمن حسابداران خبره ایران ، جدیدترین گزارش ACCA و مدرسه تجاری آدام اسمیت و دانشگاه گلاسکو، به بررسی مسئله هزینه ‌‎های توسعه نرم‎فزار (SDC) و نحوه محاسبه آنها پرداخته است.

دانشکده تجاری آدام اسمیت و ACCA هشدار می‎دهند که هزینه‎ های توسعه نرم افزار اعم از برون سپاری یا درون سازمانی، می‎تواند برای اکثر شرکت‎ها موضوعی مهم باشد، به ویژه با رشد اقتصاد دیجیتال.

در جدیدترین تحقیقات در مورد نحوه محاسبه هزینه ‎های توسعه نرم افزار توسط شرکت‎ها ، داده‎ها نشان می‌دهد ۶۲ درصد از شرکت‌ها این هزینه ‎ها را در حساب‌ دارایی های نامشهود خود منظور می‌کنند.

با این حال، برخی از استانداردهای موجود، به ویژه IAS 38 با موضوع دارایی‎های نامشهود، که نحوه حسابداری این نوع دارایی را کنترل می‌کند، مورد انتقاد قرار گرفته است. این انتقاد به دلیل بازتاب ملاحظه و محافظه‌کاری که باعث افزایش دارایی‌های نامشهود داخلی می‎شود، بر این استاندارد وارد آمده است.

این بدان معناست که نحوه حسابداری داراییهای نامشهود تولید شده در واحدهای تجاری، همانطور که در استاندارد تجویز شده است، فاقد شرایط شناسایی به عنوان داراییهای نامشهود در ترازنامه شرکت‎ها است.

این تجزیه و تحلیل نشان می‌دهد که گوناگونی زیادی بین کشورها وجود دارد. بیش از ۸۰ درصد از شرکتهای چین، ژاپن، تایوان و کره در حساب‌‎های دارایی نامشهود خود به توسعه نرم افزار اشاره دارند، در حالی که این امر در کمتر از ۲۰ درصد از شرکت‌های مکزیک، مالزی و سنگاپور قابل مشاهده است. در انگلستان نیز، سطح گزارشگری بالاتر از میانگین ۷۵ درصد بود.

طی این بررسی، شرکت‎های پویاتر، که در سطح بین المللی فعالیت دارند، توسعه نرم‎افزار را عمدتا به عنوان دارایی نامشهود شناسایی می‌کنند.

ریچارد مارتین، رئیس گزارشگری شرکت‎ها در ACCA بیان کرد: “بین ارزش بازار سهام مشاغل و ارزش دفتری خالص نشان داده شده در صورت‏های مالی آنها، شکاف بزرگ و رو به رشدی وجود دارد.

بر اساس برخی برآوردها ارزش خالص دفتری ممکن است به اندازه ۱۵ درصد ارزش بازار باشد. برخی از این شکاف‎ها که با عنوان دارایی های نامشهود در ترازنامه ها شناسایی نمی‎شوند، ممکن است تحت برخی استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی (IFRS)، موجود باشد. ” 

پروفسور تسالاوتاس از دانشگاه گلاسکو افزود: “صورت‎های مالی همه شرکت‎های۳۹ کشور که  راIFRS پذیرفته اند، در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹ مورد بررسی قرار گرفته است. حدود نیمی از حساب‌ها به هزینه‌های نرم افزاری به عنوان هزینه اشاره نکرده‎اند و نیمی از شرکت‎هایی که این کار را کرده‎اند، (حدود ۴۰،۰۰۰) ، ۶۲٪ دارایی نرم افزاری را سرمایه‎ای کرده‌اند که هر دوی این اقدامات از هزینه‎های تحقیق و توسعه به مراتب بهتر است. “

این یافته‌ها دارای پیامدهایی برای تنظیم کنندگان استاندارد از جمله هیئت مدیره استانداردهای حسابداری بین المللی (IASB) است که از تجدید نظر استاندارد دارایی های نامشهود (IAS 38) حمایت می‌کند.

IFRS ممکن است بیان کننده استانداردهای جهانی باشد، اما در این مورد ACCA هشدار می دهد که اجرای آن در سراسر جهان عاری از یکپارچگی است.